Wat zijn Blue Zones? 

Blue Zones verwijst naar geografische gebieden waar mensen aantoonbaar langer en gezonder leven dan gemiddeld. In deze regio’s komt een hoog aantal honderdjarigen (centenarians) voor en zijn chronische ziekten zoals hart- en vaatziekten, diabetes en dementie relatief zeldzaam.

Mensen in de Blue Zones leven dus niet alleen langer, maar worden ook gezond oud.

Ontdekking van de Blue Zones? 

Het concept van de Blue Zones ontstond eind jaren negentig toen de Italiaanse arts Gianni Pes en de Belgische demograaf Michel Poulain onderzoek deden naar de uitzonderlijke lange levensduur op Sardinië.

Zij ontdekten dat vooral in de bergregio Ogliastra opvallend veel bewoners ouder dan 100 jaar werden. Tijdens presentaties markeerden zij dit gebied op kaarten met een blauwe markeerstift. Hieruit ontstond de naam Blue Zone.

Hun bevindingen trokken internationale aandacht en vormden de basis voor verder onderzoek naar factoren die bijdragen aan een lang en vitaal leven.

National Geographic en Dan Buettner

In 2004 ging journalist en onderzoeker Dan Buettner, geïnspireerd door de bevindingen van Gianni Pes en Michel Poulain, samen met een multidisciplinair team van wetenschappers op zoek naar andere regio’s met een opvallend hoge levensverwachting.

Dit internationale onderzoek leidde tot de identificatie van vijf regio’s waar mensen significant langer en gezonder leven:

  • Sardinië (Italië)
  • Okinawa (Japan)
  • Nicoya (Costa Rica)
  • Ikaria (Griekenland)
  • Loma Linda (Californië, Verenigde Staten)

Buettner beschreef zijn bevindingen in het invloedrijke National Geographic-artikel “The Secrets of Living Longer” (2005). Het artikel kreeg wereldwijd veel aandacht en maakte het concept van de Blue Zones in korte tijd zeer bekend.

Leefstijlkenmerken van Blue Zones? 

Hoewel de cultuur en omgeving van de Blue Zones sterk verschillen, zijn er opvallende overeenkomsten in leefstijl.

Wij werken met de zes belangrijkste leefstijlkenmerken:

  • Bewoners hebben een duidelijk gevoel van zingeving of levensdoel
  • Bewoners eten voornamelijk onbewerkte en grotendeels plantaardige voeding
  • Bewoners hebben effectieve manieren om stress te verminderen
  • Regelmatige beweging is een vanzelfsprekend onderdeel van het dagelijks leven
  • Er bestaan sterke sociale netwerken en gemeenschapszin
  • Bewoners hebben een positieve levenshouding en staan regelmatig stil bij waar zij dankbaar voor zijn

Wetenschappelijke interesse en discussie

Sinds de eerste publicaties is het aantal wetenschappelijke studies over Blue Zones sterk toegenomen. Inmiddels zijn er meer dan honderd wetenschappelijke publicaties verschenen over dit onderwerp.

Sommige onderzoekers plaatsen kanttekeningen bij het onderzoek van Buettner. Zij wijzen onder meer op mogelijke beperkingen in historische bevolkingsdata, waardoor de exacte levensverwachting in sommige Blue Zones onderwerp van discussie blijft.

Hoewel het oorspronkelijke onderzoek van Buettner soms ter discussie staat, geldt dat niet voor de geïdentificeerde leefstijlkenmerken voor een vitaal en lang leven. Deze worden breed ondersteund door wetenschappelijk onderzoek en er verschijnen dagelijks nieuwe studies die deze inzichten verder onderbouwen.

Zo wijzen steeds meer wetenschappers op het belang van regelmatige, matig intensieve beweging voor een vitaal leven. Ook stapelen de bewijzen zich op voor de gezondheidsvoordelen van onbewerkte en plantaardige voeding.

Hetzelfde geldt voor regelmatige herstel- en ontspanningsmomenten gedurende de (werk)dag en effectieve manieren om stress te reduceren.

Daarnaast is inmiddels algemeen geaccepteerd dat sociale verbondenheid en gemeenschapszin een belangrijke invloed hebben op gezondheid en vitaliteit. Waar dit in 2004 nog een eyeopener was, is nu duidelijk dat eenzaamheid grote gevolgen kan hebben voor de gezondheid.

Ook het belang van zingeving wordt steeds vaker wetenschappelijk bevestigd. Mensen die weten waar zij ’s ochtends voor opstaan, worden gemiddeld minder snel ziek en herstellen sneller wanneer zij wel ziek worden.

    Toepasbaarheid

    Wij hebben deze wetenschappelijk onderbouwde leefstijlkenmerken uit de Blue Zones vertaald naar zes vitaliteitsinzichten.

    Hiermee worden de principes van de Blue Zones toepasbaar in het dagelijks leven — ook als je niet in een Blue Zone woont.

    Met deze inzichten willen wij zoveel mogelijk mensen inspireren om vitaler te leven. Dat doen we met een breed palet aan proposities voor zowel organisaties als individuen.

    Verder lezen en kijken